جوانمرد کیست؟ از بزرگی پرسیدندجوانمردی چیست؟ گفت دریایی است که سه چشمه دارد اول، سخاوت؛ دوم، شفقت؛سوم، بینیازی از خلق و نیازمندی به حق به حکیمی گفتند جوانمرد کیست؟ گفت «آنکس که بخشد و به یاد نیاورد» سیرت و طریقت جوانمردان آن است که مصطفی(ص) به علی(ع) گفت یا علی! جوانمرد راستگو بود و وفادار و امانتگزار و رحیمدل و پرعطا و مهمان

جوانمرد کیست؟

از بزرگی پرسیدند:جوانمردی چیست؟ گفت: دریایی است که سه چشمه دارد: اول، سخاوت؛ دوم، شفقت؛سوم، بینیازی از خلق و نیازمندی به حق.

به حکیمی گفتند: جوانمرد کیست؟ گفت: «آنکس که بخشد و به یاد نیاورد».

سیرت و طریقت جوانمردان آن است که مصطفی(ص) به علی(ع) گفت: یا علی! جوانمرد راستگو بود و وفادار و امانتگزار و رحیمدل و پرعطا و مهماننواز و نیکوکار.

در خبر است که رسول(ص) نشسته بود. سائلی برخاست و سؤال کرد. رسول(ص) روی سوی یاران کرد و فرمود:با وی جوانمردی کنید. علی(ع) برخاست و رفت. چون باز آمد، یک دینار داشت و پنج درم و یک قرص طعام. رسول(ص) پرسید: یا علی! این چه حالت است؟ گفت: یا رسول الله(ص)! چون سائل سؤال کرد،بر دلم گذشت که او را قرصی بدهم. باز در دلم آمد که پنج درم به وی دهم. باز به خاطرم بگذشت که یک دینار به وی دهم. اکنون روا نداشتم که آنچه به خاطرم فراز آمد و بر دلم بگذشت، نکنم. رسول(ص) گفت: «لا فتی الّا علی؛ جوانمرد نیست، مگر علی».

در نقل چنین گفتهاند که روزی در خانه، امیرمؤمنان علی(ع) افطار نکرده بودند و از عالم غیب، سه قرص جوین حقتعالی بفرستاد. امیرمؤمنان علی(ع)، یکی به حسن(ع) داد و یکی به حسین و یکی را به دو پاره کرده، نیم به فاطمه(س) داد و نیمی خواست بخورد که در حال، درویشی بر در آمد. امیرمؤمنان(ع) نصیب خود را به درویش داد. فاطمه نیز موافقت کرد و حسن و حسین(ع) هم موافقت کردند که از اولاد خاندان بودند و فتوت بدان خانه میراث بماند.

جوانمردی از نگاه ابوعبدالرحمان سلمی در کتاب الفتوه

از جوانمردی، لطف با برادران و برآوردن نیاز آنان است.

از جوانمردی، نیکی در برابر بدی و ترک مکافات بر زشتی است.

از جوانمردی، ترک طلب خطای یاران و برادران است.

از جوانمردی، ترک عیب خوراکی است که عرضه میشود.